kost

potporno vezivno tkivo sa mineralizovanim matriksom; tip gustog vezivnog tkiva koje se sastoji od ćelija u intercelularnom matriksu okruženom kolagenim vlaknima. Ovaj organski matriks je ispunjen mineralnim komponentama, kalcijum-fosfatom i hidroksiapatitom, koje kostima daju čvrstinu. Kost je visokodinamičan tip tkiva koje se konstantno remodelira. Modeliranje i remodeliranje kosti čini osnovu ortodontskog pomeranja zuba. Kost ima više značajnih funkcija: pruža potporu organizmu i zajedno sa mišićima omogućava kretanje; štiti unutrašnje organe u lobanjskoj i grudnoj duplji, kao i koštanu srž, u kojoj se obavlja hematopoeza. Uz to, koštano tkivo je dinamički uravnotežen rezervoar jona kalcijuma i fosfora, koji se po potrebi mogu mobilisati ili deponovati u cilju održanja konstantne koncentracije; v. os; k. fibrozna – v. k. primarna; k. kompaktna – homogena kost bez upadljivih šupljina; tvrd, spoljašnji deo kosti, koji, iako izgleda pun, mikroskopski pokazuje prostore (lacunae) i kanaliće (canaliculi) koji su ispunjeni osteocitima. Koštani matriks je slojevit, a slojevi su rezultat različite orijentacije fibrila u pripojnim površinama; k. lamelarna – v. k. sekundarna; k. primarna – nezrela kost koja se pojavljuje u embrionalnom periodu, kao i u periodu zarastanja koštanih preloma. Kod odraslih, primarna kost se nalazi samo u blizini šavova pljosnatih kostiju, zubnim alveolama, koštanom labirintu, kao i pripoju nekih tetiva za kost. Sin. fibrozna kost; k. sekundarna – zrela kost čiju osnovnu morfološku i funkcionalnu jedinicu čini osteon. On čini najveći deo skeleta odraslih kičmenjaka. Sin. lamelarna kost; k. snopasta – v. snopasta kost; k. spongiozna – šupljikavi deo kosti ispod sloja kompaktne kosti, koji sadrži trabekule i šupljine u kojima se nalazi koštana srž. Kod mlađih se u šupljinama nalazi hematopoezna srž, dok je kod starijih srž bogata masnim ćelijama. Sin. trabekularna kost, potporna kost.